Phụ gia bê tông là gì? Phân loại phụ gia bê tông hiện nay

5/5 - (1 bình chọn)

Phụ gia bê tông là một yếu tố quan trọng trong việc sản xuất bê tông tươi. Đây là sự kết hợp của các chất vô cơ, hữu cơ có nguồn gốc tự nhiên hay tổng hợp khi cho một lượng nhỏ vào hỗn hợp bê tông để làm thay đổi tính chất cơ lý của bê tông đã rắn hóa theo ý muốn.

Phụ gia bê tông là gì?

Phụ gia bê tông là những hợp chất hay hỗn hợp các hợp chất chất vô cơ, hữu cơ có nguồn gốc tự nhiên hay tổng hợp mà khi cho một lượng nhỏ vào hỗn hợp bê tông sẽ làm thay đổi tính chất công nghệ của bê tông hay tính chất sử dụng của bê tông đã hóa rắn theo ý muốn, tăng tính lưu động của hỗn hợp bê tông, giảm lượng dùng nước và xi măng, điều chỉnh thời gian ninh kết và rắn chắc, nâng cao cường độ và tính chống thấm của bê tông.

Phụ gia bê tông là gì
Phụ gia bê tông là gì

Lợi ích của phụ gia bê tông

  • Tăng tính lưu động cho hỗn hợp bê tông, giảm lượng dùng nước và xi măng, điều chỉnh thời gian ninh kết và rắn chắc, nâng cao cường độ và tính chống thấm, độ dẻo của bê tông.
  • Tiết kiệm chi phí sản xuất.
  • Hạn chế tiếng ồn, giảm ô nhiễm môi trường và tai nạn lao động.

Phụ gia bê tông có đặc tính gì?

Phụ gia cuốn khí

Phụ gia cuốn khí có tác dụng tạo ra nhiều các bọt khí nhỏ trong bê tông để nâng cao khả năng chịu đóng băng và tan của bê tông, tăng tính linh động của bê tông khi đổ bê tông trong vùng nhiệt độ thấp. Phụ gia sẽ giảm khi tăng nhiệt độ trong bê tông và hàm lượng xi măng cao, có trộn chất độn tro bay.

Phụ gia giảm thấm nước

Nó có thể giảm mức độ truyền dẫn hơi nước ẩm tiết ra trong dạng lỏng hay hơi nước từ trong bê tông hay đi qua bê tông. Phụ gia giảm thấm nước bắt nguồn từ các loại vật liệu hạt nhỏ có tính pozzolanic tức là nó có thể phản ứng với hydroxide calci được giải phóng từ sự thủy hóa xi măng để tạo ra một thành phần có tính xi măng chèn vào các lỗ trống.

Phụ gia đông cứng nhanh

Có tác dụng trợ giúp đổ bê tông trong thời tiết lạnh, cho phép kết thúc việc đổ bê tông và có thể tháo dỡ ván khuôn sớm. Nó có thể dùng trong điều kiện để trám chỗ rò rỉ do áp lực nước, kết thúc việc sửa chữa kết cấu sớm hơn.

Phụ gia đông cứng nhanh làm tăng nhanh quá trình ninh kết, tăng nhanh cường độ bê tông trong thời gian ban đầu nhưng nó có thể làm giảm cường độ lâu dài của bê tông.

Tuy nhiên, bạn cần chú ý nếu dùng quá liều lượng sẽ khiến cho bê tông bị giảm cường độ chịu lực. Trong phụ gia đông cứng nhanh có ion clo nên nó có khuynh hướng gia tăng gỉ cho các kết cấu thép chôn vào bê tông.

Phụ gia làm chậm đông cứng

Là loại phụ gia được dùng để đổ bê tông trong thời tiết nóng bức hoặc đổ bê tông với khối lượng lớn, để loại trừ các mối nối nguội. Nó có tác dụng tốt khi chuyên chở bê tông hoặc vữa với cự ly quá xa.

  • Phụ gia làm chậm đông cứng có thể giảm cường độ bê tông ở tuổi ban đầu (đến 7 ngày) nhưng không làm giảm cường độ bê tông ở tuổi 28 ngày.
  • Vật liệu dùng để chế tạo loại phụ gia này là các loại axit Lignosulphonic, axit hydroxy carborylic và các muối của nó.
  • Để có được hiệu quả chậm đông cứng phụ thuộc vào nhiều yếu tố như nhiệt độ của bê tông, thành phần hóa học của xi măng và hàm lượng xi măng trong bê tông.
  • Nếu hàm lượng phụ gia quá nhiều làm cho cường độ bê tông chậm phát triển, có khi cường độ bê tông dừng phát triển cho đến khi hàm lượng không khí trong bê tông không thừa, bê tông không được phép khô trong khi tiếp tục phát triển cường độ có nghĩa là phải kéo dài thời gian bảo dưỡng một cách thích hợp.
  • Việc cho quá liều lượng phụ gia chậm đông cứng dẫn đến làm giảm cường độ của bê tông.

Phụ gia trợ bơm

Phụ gia trợ bơm hỗ trợ cho bê tông trơn hơn, dễ bơm bê tông cho cự ly xa tránh phân tầng bê tông. Tác dụng của loại phụ gia này là ép nước ở trong hồ xi măng, làm cho hồ xi măng trở nên dẻo hơn và chui vào các khe hở của cốt liệu làm cho bê tông trơn.

Phụ gia bê tông nở

Phụ gia này làm tăng thể tích của vữa hoặc của bê tông để sản xuất vữa bơm cho bu lông neo, chèn chân cột, sản xuất bê tông tự ứng suất. Loại phụ gia này hoạt động trong lúc thuỷ hóa xi măng hoặc tự nở hoặc phản ứng với các thành phần khác của bê tông tạo ra sự trương nở.

  • Vật liệu của loại phụ gia bê tông nở có thể có ba loại. Loại có chứa sắt và chất gia tăng oxit, loại phụ gia tạo khí chứa bột nhôm, loại có chứa oxit calci tự do.
  • Vì thế bạn cần xem xét kỹ việc dùng với các phụ gia khác cho tương thích, nếu không bê tông sẽ bị phá hoại. Việc dùng quá liều lượng phụ gia sẽ làm cho bê tông bị phá vỡ do lực giãn nở trong bê tông.

>> có thể bạn quan tâm: Các thành phần khác có trong vật liệu bê tông

Phụ gia tự bảo dưỡng bê tông (Rehocure)

Bắt đầu từ năm 1988 nhà sản xuất MBT (chi nhánh tại Úc) có đưa ra một loại phụ gia tự bảo dưỡng 736 (Rechocure 736). Với loại phụ gia này (liều lượng 5 lít/m3 bê tông) thì bê tông không cần bảo dưỡng mà bê tông vẫn đạt cường độ, giảm tỷ lệ lỗ rỗng và độ chống mài mòn tương đương như các phương pháp bảo dưỡng bằng nước hoặc bằng màng bọc thông thường, đặc biệt trị số co ngót dẻo của bê tông giảm đi so với bê tông được bảo dưỡng bằng phương pháp thông thường.

Các phương pháp bảo dưỡng thông thường là tưới nước ở mặt ngoài bê tông hoặc giữ nước ở mặt ngoài của bê tông (màng bọc), cơ cấu của tự bảo dưỡng là tạo ra dính kết hydrogen giữa các phân tử nước với nhóm OH trên một phân tử Polyme.

Ngoài ra có nhiều loại phụ gia khác như phụ gia chống ăn mòn, phụ gia giảm co ngót.

Phụ gia hóa dẻo để giảm nước trong bê tông

Là loại phụ gia có tác dụng phân tán các hạt xi măng làm tăng độ chảy của bê tông và làm tăng tính linh động của bê tông do đó có thể giảm lượng nước trong bê tông.

  • Tuy nhiên những chất hóa học làm tăng tính linh động thông thường lại có tác dụng làm chậm quá trình thủy hóa xi măng và do đó ảnh hưởng đến thời gian ninh kết của bê tông nên người ta cần phải bù một lượng thích hợp các hóa chất tăng nhanh đông cứng.
  • Thành phần hóa học của loại phụ gia này dùng loại gốc Lignosulphonate.
  • Các nghiên cứu chỉ ra rằng dùng loại phụ gia này làm tăng co ngót khô và từ biến của bê tông.
Phụ gia bê tông có đặc tính gì
Phụ gia bê tông có đặc tính gì

Phụ gia siêu dẻo giảm nước cao

Phụ gia siêu dẻo là loại có thể giảm lượng nước trong bê tông rất nhiều, nhưng nó khác với loại phụ gia giảm nước bình thường là nó không ảnh hướng tới thời gian ninh kết của bê tông.

Bởi vậy nó có thể tạo ra các loại bê tông có độ linh động cao. Ở giai đoạn đầu tiên khi mới phát triển phụ gia siêu dẻo, tác dụng của phụ gia chỉ kéo dài trong thời gian 30 phút cho nên phải kiểm tra rất chặt chẽ thời điểm mà chất phụ gia được trộn vào bê tông.

Phân loại phụ gia bê tông

Dựa theo thành phần hóa học

Phụ gia siêu dẻo gốc Lignosulphonate (LS)

Đây là loại phụ gia siêu dẻo thế hệ đầu, gốc của nó là loại cao phân tử tự nhiên, thành phần chủ yếu của gỗ và cellulose, hiệu quả giảm nước thấp, độ giảm nước tối đa 10%.

Phụ gia siêu dẻo Polime gốc sulphonate Melamine (MFS)

Là phụ gia bê tông thế hệ thứ 2 gốc ure và formaldehyde nó có thể giảm nước tối đa được 25%. Nó có tính năng cho cường độ sớm, thời gian thi công ngắn khi tỷ lệ N/X thấp và trong điều kiện khí hậu nóng.

Phụ gia gốc Naphthalenesulphonate (BNS)

Đây là loại phụ gia thế hệ thứ 2, thu được khi chưng cất than đá, giảm nước tới 25%. Loại phụ gia này cải thiện được tính linh động của bê tông nhưng giảm cường độ ban đầu.

Phụ gia siêu dẻo gốc Polycarboxylate (PC) thế hệ 2

Đây là loại phụ gia bê tông cao cấp thế hệ 2, sản phẩm từ dầu thô. Loại này có thể giảm nước tới 30%. Loại phụ gia này có thể kéo dài thời gian có hiệu, nâng cao khả năng tương thích với các loại xi măng hỗn hợp.

Phụ gia siêu dẻo gốc Polycarboxylate (PC) thế hệ 3

Phụ gia bê tông thế hệ thứ ba, gốc cao phân tử tổng hợp. Nó có thể giảm nước tới 40%. Đặc tính của loại phụ gia này có thể tạo ra các phân tử có các yêu cầu cụ thể. Với tỷ lệ N/X thấp, duy trì được tính linh động của bê tông lâu và bê tông đạt được cường độ cao.

Như vậy với cùng một loại phụ gia siêu dẻo, các loại xi măng khác nhau sẽ tương tác khác nhau. Nếu chọn phụ gia siêu dẻo không tương thích với xi măng sẽ làm cho tính linh động của bê tông mất nhanh theo thời gian.

Người ta có thể khắc phục tình trạng này bằng cách kết hợp với chất Polyme Polycarboxylate có tính hấp thụ khác nhau đối với các loại xi măng nhất định. Tính hấp thụ phải được thể hiện trong tương quan có độ linh động cao và duy trì tính linh động lâu.

Quá trình hấp thụ nhanh làm cho hồ xi măng có độ chảy ban đầu cao, quá trình hấp thụ của các phân tử chậm sẽ làm duy trì độ linh động (độ chảy) lâu.

Ngày nay người ta đã dùng rộng rãi loại phụ gia Polymer thế hệ mới có khả năng giảm nước cao và duy trì độ linh động tốt để có thể sản xuất bê tông có chất lượng cao.

> Xem thêm: Hướng dẫn cách kiểm tra chất lượng bê tông tươi chính xác nhất

Phân loại phụ gia bê tông
Phân loại phụ gia bê tông

Dựa theo tiêu chuẩn

Phụ gia bê tông theo tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 325:2004

Phụ gia hoá học – Chemical Admixtures là chất được đưa vào mẻ trộn trước hoặc trong quá trình trộn với một liều lượng nhất định không lớn hơn 5 % khối lượng xi măng để thay đổi tính chất của hỗn hợp bê tông và bê tông sau khi đóng rắn. Qui định các yêu cầu kỹ thuật áp dụng cho 7 loại phụ gia hoá học dùng cho bê tông gồm:

  • Phụ gia hoá dẻo giảm nước -Water-reducing admixtures, ký hiệu loại A; tăng độ sụt của hỗn hợp bê tông khi giữ nguyên tỉ lệ Nước/Xi măng, hoặc cho phép giảm lượng nước trộn mà vẫn giữ nguyên được độ sụt của hỗn hợp bê tông, thu được bê tông có cường độ cơ học cao hơn.
  • Phụ gia chậm đông kết – Retarding admixtures, ký hiệu loại B; làm giảm tốc độ phản ứng ban đầu giữa xi măng và nước, do đó làm kéo dài thời gian đông kết của bê tông.
  • Phụ đóng rắn nhanh – Accelerating admixtures, ký hiệu loại C; tăng nhanh tốc độ phản ứng ban đầu giữa xi măng và nước, do đó rút ngắn thời gian đông kết của bê tông và làm tăng cường độ của bê tông ở tuổi ngắn ngày
  • Phụ gia hoá dẻo – chậm đông kết – Water-reducing and retarding admixtures, ký hiệu loại D; kết hợp được các chức năng của phụ gia hoá dẻo và phụ gia chậm đông kết .
  • Phụ gia hoá dẻo – đóng rắn nhanh, Water-reducing and acccelerating admixtures, ký hiệu loại E; kết hợp được các chức năng của phụ gia hoá dẻo và phụ gia đóng rắn nhanh
  • Phụ gia siêu dẻo giảm nước mức cao,Water-reducing, high range admixtures, ký hiệu loại F; cho phép giảm một lượng lớn nước trộn không nhỏ hơn 12 % mà vẫn giữ nguyên được độ sụt của hỗn hợp vữa bê tông, thu được bê tông có cường độ cao hơn.
  • Phụ gia siêu dẻo – chậm đông kết, Water-reducing, high range, and retarding admixtures, ký hiệu loại G; kết hợp được chức năng của phụ gia siêu dẻo và phụ gia chậm đông kết.

Xem thêm: Định mức cấp phối bê tông chính xác nhất 

Phân loại phụ gia bê tông theo ASTM C.494-86

Tiêu chuẩn Mỹ ASTM C.494-86 quy định 7 loại phụ gia hoá học và 4 loại phụ gia khoáng cho bê tông

  • Loại A: phụ gia giảm nước.
  • Loại B: phụ gia chậm ninh kết.
  • Loại C: phụ gia nhanh ninh kết.
  • Loại D: phụ gia giảm nước và chậm ninh kết.
  • Loại E: phụ gia giảm nước và nhanh ninh kết.
  • Loại F: phụ gia siêu dẻo giảm nước và nhanh ninh kết cao cấp
  • Loại G: phụ gia siêu dẻo giảm nước và chậm ninh kết cao cấp

Mọi thắc mắc vui lòng để lại phía dưới bình luận để được Bê Tông Bảo Phát hỗ trợ ngay nhé!

>> Bảo Phát luôn cập nhật giá bê tông tươi hàng ngày, bấm để xem ngay nhé.